Decubitus

 

Decubitus ulcera ontstaan wanneer huid en weke delen voor langere tijd worden samengedrukt tussen een (uitstekend) botdeel en een hard oppervlak. Het treedt op daar waar de druk het hoogst is, op de stuit, de heupen, en de hielen. Zowel een korte hoge belasting als een langdurige lage belasting kunnen druknecrose veroorzaken. Het ontstaat bij patiënten die tijdelijk of blijvend niet in staat zijn voldoende van houding te veranderen (bedlegerige patiënten, fracturen), of waarbij de pijnzin gestoord is (sterke pijnstilling, narcose, sedatie, coma, paresen, neuropathie). Additionele risicofactoren zijn incontinentie, voedingstoestand, verhoogde lichaamstemperatuur, diabetes, arterieel vaatlijden, en hoge leeftijd [1,2]. Decubitus kan worden ingedeeld in 4 stadia, afhankelijk van de mate van weefselschade [3] :

 

Indeling decubitus in stadia of graden van ernst:

 

I

Niet wegdrukbare roodheid van de intacte huid. Verkleuring van de huid, warmte, oedeem en verharding (induratie) zijn andere mogelijke kenmerken

 

 

non blanchable erythema

II

Oppervlakkig huiddefect van de epidermis, al dan niet met aantasting van de dermis. Het defect manifesteert zich als een blaar of een oppervlakkige ontvelling

 

 

partial thickness loss of skin layers (blister, abrasion)

III

Huiddefect met schade of necrose van huid en onderhuids weefsel (subcutis). De schade kan zich uitstrekken tot aan het onderliggende bindweefsel (fascie)

 

 

full thickness loss exposing subcutaneous fat (superficial ulcer)

IV

Uitgebreide weefselschade of weefselversterf (necrose) van spieren, botweefsel of ondersteunende weefsels, met of zonder schade aan de epidermis en dermis

 

 

exposed muscle or bone (deep ulcer or necrosis)

 

 

 

 

Indeling decubitus naar lokalisatie:

- hiel

- stuit

- heupen

- overige

 

 

Referenties

 

1.

Bergquist S, Frantz R. Pressure ulcers in community-based older adults receiving home health care. Prevalence, incidence, and associated risk factors. Adv Wound Care 1999; 12: 339-351.

2.

EPUAP Guidelines, on the prevention and treatment of pressure ulcers. European Pressure Ulcer Advisory Panel, Oxford, 1998.

3.

Phillips TJ. Chronic cutaneous ulcers: etiology and epidemiology. J Invest Dermatol 1994; 102 (Suppl): 38-41.

4.

Bours GJ, Halfens RJ, Lubbers M, Haalboom JR. The development of a national registration form to measure the prevalence of pressure ulcers in The Netherlands. Ostomy Wound Management 1999;45:28-33.

5.

Bergquist S, Frantz R. Pressure ulcers in community-based older adults receiving home health care. Prevalence, Incidence, and associated risk factors. Adv Wound Care 1999;12:339-351.

6.

Ooi WL, Morris JN, Brandeis GH, Hossain M, Lipsitz LA. Nursing home characteristics and the development of pressure sores and disruptive behaviour. Age Ageing 1999;28:45-52.

 

 

 

Decubitus I

 

 

Erytheem (niet wegdrukbare roodheid van de intacte huid)

 

 

Decubitus II

 

Oppervlakkig huiddefect van de epidermis, al dan niet met aantasting van de dermis. Het defect manifesteert zich als een blaar of een oppervlakkige ontvelling

 

 

Decubitus III

 

Huiddefect met schade of necrose van huid en onderhuids weefsel (subcutis). De schade kan zich uitstrekken tot aan het onderliggende bindweefsel (fascie)

 

Zwarte necrose

 

 

Decubitus III

 

Ulcus of necrose reikend tot in de subcutis

 

Droge zwarte necrose hiel

(links)

 

 

 

Necrose met ontstekings verschijnselen op de hiel

(rechts)

 

 

 

Decubitus III

 

Gele necrose

 

 

Decubitus III

 

Rood granulerend

 

 

 

Decubitus IV

 

Uitgebreide weefselschade of weefselversterf (necrose) van spieren, botweefsel of ondersteunende weefsels, met of zonder schade aan de epidermis en dermis

 

Zwarte necrose

(links)

 

Gele necrose

(rechts)

 

 

Decubitus IV

 

Diep ulcus of necrose tot aan niveau van de fascie, spier, eventueel tot op het bot.

 

Ondermijnd

 

 

 

Decubitus IV

 

Diep ulcus of necrose tot aan niveau van de fascie, spier, eventueel tot op het bot.

 

 

 

 

 

 

 

 

28-12-2008 (JRM) -  www.huidziekten.nl