EFFLORESCENTIES / EFFLORESCENTIELEER  

Beschrijving van de verschillende efflorescenties:
Atrofie Afname van volume der huidsamenstellende elementen (verdunning v.d. huid met verdwijnen van adnexen), plooibaar als sigarettenpapier, doorschemeren van vaten.
Bulla Als vesicula, maar > 1 cm, subcorneaal, intra-epidermaal of subepidermaal.
Carbunkel Conglomeraat van furunkels (negenoog).
Collerette Kraagvormig, ringvormig kransje van schilfers resterend van opengebarsten vesicula.
Comedo Afgesloten talgklieruitvoergang, ophoping talgklier-materiaal (meeëter).
Craquelé Gebarsten, grof netwerk van fijne barstjes.
Crusta Korst (b.v. serumcrusta).
Cyste Afgesloten ruimte, meestal gevuld met een door secernerende cellen gevormd product, b.v. talg, mucus, of synoviale vloeistof.
Dyschromia Niet nader omschreven verkleuring v.d. huid, die niet berust op vaatverwijding, maar op afwijkingen in bloedvoorziening, huiddikte of pigment.
Dystrofie Verkeerde samenstelling v.d. huid, verminderde functie.
Eczema Een met vochtontwikkeling gepaard gaande ontstekingsreactie van epidermis en dermis, van geringe intensiteit; niet gekenmerkt door een enkel verschijnsel, maar door verschijnselen die naast en na elkaar kunnen voorkomen, zoals roodheid, zwelling, blaasjes, puistjes, erosies, rhagaden, crusta, schilfers, lichenificatie; onregelmatig begrensd, neiging tot perifere uitbreiding, verloop in aanvallen, wisselende jeuk.
Erythemato- squameus Heterogene groep aandoeningen gekenmerkt door rode schilferende vlekken, groot/klein, rond of guirlandevormig, roodheid is wegdrukbaar en berust op ontsteking. Schilfers: grof of fijn, altijd vanaf begin aanwezig.
Erosie Oppervlakkig defect beperkt tot epidermis, geen bloeding te zien.
Excoriatie Defect tot in de dermis, puntbloedingen te zien.
Erytheem Omschreven roodheid, al dan niet t.g.v. ontsteking, wegdrukbaar
Erytrodermie Iedere van top tot teen gegeneraliseerde huidafwijking die overgaat in diffuse ontstekingsroodheid met vaak overvloedige schilfering.
Fissuur Kloof, scheur, inscheuring v.d. huid, variërend van oppervlakkig tot diep (synoniem: rhagade).
Fistel Gang, meestal met epitheel bekleed, verbinding tussen in de diepte of op afstand gelegen ontstekingshaard naar de buitenwereld.
Furunkel Diepe (stafylococcen) folliculitis met centrale necrose (steenpuist).
Hyperkeratose  Moeilijk te verwijderen schilfers, verdikt stratum corneum, cellen geheel verhoornd en kleurloos, samenhang v.d. cellen groter dan normaal.
Hypertrofie Toename van volume der huidsamenstellende elementen.
Lichenificatie Vergroving van het huidrelief.
Macula Omschreven kleurverandering in het niveau v.d. huid zonder verdere epidermale of dermale afwijkingen.
Nodulus Circumscripte palpabele weerstand (solide) in de huid (epidermis, dermis) of onder de huid (subcutis) < 1 cm
Nodus Circumscripte palpabele weerstand (solide) in de huid (epidermis, dermis) of onder de huid (subcutis) > 1 cm
Papel Circumscripte solide verhevenheid uitgaande van de huid (epidermis en adnexen of dermis) < 1 cm , ontstaan door cel, weefsel of vochttoename.
Parakeratose Gemakkelijk loslatende schilfers, kernen behouden tot in stratum corneum, t.g.v. versneld verhoorningsproces (geen tijd voor 'afwerking').
Plaque Solide, vlakke of verheven lesie > 1 cm.
Purpura Spontaan of door trauma optredende haemorrhagische macula, rood/blauwrood, niet wegdrukbaar, berustend op erytrocyten extravasatie.
Pustula Zichtbare holte gevuld met purulent vocht, pus, zonder eigen wand, < 1 cm meestal in epidermis gelegen (puist).
Rhagade Inscheuring v.d. huid, variërend van oppervlakkig tot diep (kloofje, fissuur).
Schilfering Pityriasiform: parakeratose, zemelachtig, zeer klein, lijkt poeder.
Psoriasiform: parakeratose, plaatjesvormig, wit, zilverachtig glanzend (als kaarsvet).
Ichthyosiform: visschubachtig, in rijen naast elkaar, ruitvormig.
Keratotisch: eeltachtig, brokkelig.
Sclerose Gelocaliseerde of diffuse bindweefselverharding.
Seborrhoisch Geel, vettige schilfering.
Squama Schilfer, loslatend conglomeraat van hoorncellen.
Teleangiectasie Blijvende verwijding van kleinere bloed- of lymfevaatjes, wegdrukbaar.
Tuber Solide uitstekende verhevenheid > 1 cm.
Tumor Gezwel, nieuwvorming (benigne of maligne). Tweede betekenis is 'zwelling' (tumor, calor, dolor).
Ulcus Defect v.d. huid tot in de subcutis (full-thickness); met geen of geringe tendens tot genezing.
Urtica Vluchtige, vlakke, rode of bleke omschreven verhevenheid van de huid, meestal jeukend.
Vegetaties Uitgroeiing huidpapillen, prominerend kegelvormig, draadvormig of bloemkoolachtig (o.a. gewone wrat, woekeringen bij tropische infectieziekten).
Vesicula Omschreven verhevenheid, < 1 cm, met zichtbaar met vocht gevulde holte.
Vulnus Beschadiging van de huid zonder onderliggend pathologisch proces.
Wond Verbreking van de samenhang van de huid, met neiging tot genezing
 
Rangschikking, uitbreiding en vorm:
Annulair Ringvormig
Arciform Boogvormig
Bolrond Bolrond, koepelvormig ('dome-shaped')
Bolrond
met delle
Bolrond, koepelvormig ('dome-shaped'), met een indeuking er in (delle)
Circinair Onderbroken ringvormig
Circumscript Omschreven, beperkt tot een klein gebied
Concentrisch Meerdere centrifugaal uitbreidende en elkaar opvolgende ringen
Confluerend In elkaar overvloeiend
Corymbiform Moederlaesie met satelieten
Deckchair
fenomeen
Plooien in de huid, b.v op de buik, blijven vrij van de aandoening
Dendritisch Vertakt
Diffuus Aaneengesloten
Discreet Van elkaar gescheiden
Folliculair Follikelgebonden, beperkt tot de haarfollikels
Gedissemineerd Gelijkmatig verspreid over het gehele lichaam
Gegeneraliseerd Verspreid over het gehele lichaam
Gegyreerd Geslingerd, slingervormig
Gesteeld Op een basis die smaller is dan de laesie zelf
Grillig Onregelmatig van vorm, geen patroon in te herkennen
Hemisferisch Licht bol staand oppervlak
Herpetiform Gegroepeerd, groepje van laesies bij elkaar ('en bouquet')
Hobbelig Hobbelig, onregelmatige of regelmatige uitstulpingen van het oppervlak 
Kokardevormig Irisvormig of schietschijfvormig ('target lesion'), concentrisch met een centrum afwijkend van kleur
Lineair In een langwerpig patroon, lijnvormig
Opgeworpen rand Rand verheven t.o.v. het centrum van de laesie en/of de omgevende huid
Ovaal Ovaal van vorm
Papillomateus Hobbelig, wratachtig, onregelmatige of regelmatige uitstulpingen van het oppervlak 
Polygonaal Veelhoekig
Polycyclisch Meerdere ronde randen, ronde laesies die zijn geconflueerd tot 1 gebied
Ptychotroop Voorkeur voor de plooien van het lichaam (oksels, liezen, bilnaad, submammair, buikplooien)
Rechthoekig Rechthoekig van vorm
Regionaal Beperkt tot één lichaamsgebied, b.v. de bovenbuik, de sacrale regio
Reticulair Netvormig
Rond Rond van vorm
Segmentaal Beperkt tot 1 dermatoom
Solitair Enkelvoudige laesie
Spits Kegelvormig, uitstekend met een scherpe punt
Sporotrichoid Een aantal opeenvolgende laesies in het verloop van een lymfbaan
Verruceus Wrat-achtig, fluwelig oppervlak, hobbelig
Vlak Gehele laesie is gelijkmatig verheven boven het oorspronkelijk niveau van de huid (b.v. een kwaddel)
Universeel Uitgebreid over het gehele lichaam (geen enkel gebied blijft gespaard)


Auteur(s):
dr. Jan R. Mekkes. Dermatoloog, AMC, Amsterdam.

27-04-2016 (JRM) - www.huidziekten.nl W3C-html-4.01-valid



web counter