Een furunkel is een acute necrotiserende pijnlijke ontsteking uitgaande van een haarfollikel. Meestal veroorzaakt door S. aureus, bij uitzondering ook S. epidermis. Een furunkel is een enkelvoudige laesie, is het gedissemineerd dan heet het furunculosis en als er twee of meer samenvloeien tot 1 grote ontsteking maar met separate puskopjes dan heet het een karbunkel (carbuncle, negenoog). Meestal ontstaat er centraal necrose (necrotische prop) en verweking waarna het abces openbarst. En incisie op het juiste moment kan de pijn verlichten. Door autoinoculatie kunnen andere haarfollikels betrokken raken. Bij recidiverende furunculose onderzoek doen naar de algehele conditie en naar factoren die de weerstand kunnen verslechteren (HIV, hematologische aandoeningen met leukopenie of leukocytendysfunctie, diabetes, obesitas, ondervoeding, deficiënties, SLE, immunosuppressie, congenitale immuundeficiënties, atopisch eczeem, nierinsufficiëntie, etc). Maatregelen gericht op het reduceren van de hoeveelheid stafylokokken op de huid zijn zinvol.

Therapie:

Laten rijpen, zonodig incisie of necrotische prop verwijderen. Lokale hygiënische maatregelen, eventueel antiseptische middelen (Betadine jodium scrub, na incisie huid beschermen met sulf praecip 5% in zinkoxidesmeersel). Bij lymfangitis, koorts, furunculose, karbunkel, en furunkels op de neus (kans op trombose sinus cavernosus, niet incideren) orale antibiotica geven op geleide van het resistentiepatroon, doorgaans neerkomend op:

R/ Fucidin crème, zalf of gazen

R/ flucloxacilline 4 dd 500 mg gedurende 7 dagen

R/ claritromycine 1 dd 500 mg gedurende 7 dagen

R/ erytromycine 4 dd 500 mg gedurende 7 dagen

R/ cefuroxim 4 dd 250 mg gedurende 7 dagen

R/ clindamycine 4 dd 150-300 mg gedurende 7 dagen

24-10-2008 (JRM) -  www.huidziekten.nl