NAEVUS VAN BECKER / MELANOSIS NAEVIFORMIS (naevus naeviformis, pigmented hairy epidermal nevus) home ICD10: D22.513

De naevus van Becker (naevus naeviformis, pigmented hairy epidermal nevus) is een unilaterale licht gepigmenteerde macula met hypertrichose, meestal op de schouder en/of de bovenarm, die vooral voorkomt bij jonge mannen. Het komt 2-6 keer vaker voor bij mannen dan bij vrouwen. Bij vrouwen kan het minder zichtbaar zijn (lichtere kleur, minder of geen overbeharing). Het is voor het eerst beschreven door S. William Becker in 1949. Het komt vrij vaak voor (prevalentie tot 0.5% onder jonge mannen). De nevus van Becker wordt meestal pas rond 8 jarige leeftijd zichtbaar (soms na blootstelling aan zon) en neemt in de puberteit toe. Het begint als een licht gepigmenteerde macula, later wordt de plek dikker en ontstaat ook overbeharing. Soms is de plek al vanaf de geboorte aanwezig. De grootte varieert enorm, van enkele centimeters tot de helft van het bovenlichaam. Het is een goedaardige moedervlek, er is geen relevant verhoogde kans op het ontstaan van maligniteiten in een nevus van Becker, en regelmatige controle is niet nodig.

Naevus van Becker Naevus van Becker Naevus van Becker
naevus van Becker naevus van Becker naevus van Becker


Naevus van Becker Naevus van Becker Naevus van Becker
acne in naevus van Becker glad spiercel hamartoom glad spiercel hamartoom

De oorzaak is onbekend. Het patroon ontstaat door mosaïcisme. Er zijn ook varianten bekend met meerdere laesies. Het kan erfelijk zijn, maar meestal niet. Er lijkt een toename te zijn van het aantal androgeen receptoren in de aangedane huid. Dit verklaart de toename in de puberteit, maar ook de overbeharing en het fenomeen dat er soms acne ontstaat in de laesie. Als de laesie zich uitbreidt over de mammae kan mamma hypoplasie ontstaan (hypoplasie van areola, tepel of gehele borst). Vooral bij vrouwen kan dit een groot verschil in borstgrootte veroorzaken, maar het komt ook bij mannen voor. De combinatie van mammahypoplasie en naevus van Becker wordt ook wel Becker's nevus syndrome genoemd. Daar kunnen ook andere afwijkingen bij voorkomen zoals skeletafwijkingen (scoliosis,pectus excavatum, pectus carinatum, wervelafwijkingen), kaak- of tand-afwijkingen (asymmetrisch gelaat, ontbrekende tanden), accesoire tepels, afwijkingen aan labia en scrotum.

DD: congenitale melanocytaire naevus, glad spiercel hamartoom, cafe-au-lait macula, Albright syndroom, naevus spilus, Goucherot Carteaud, post-inflammatoire hyperpigmentatie, atrophodermia idiopathica et progressiva, mongolenvlek.

Diagnostiek:
Een biopt kan zinvol zijn als er een DD is. De afwijkingen zijn echter soms subtiel en niet erg specifiek.

Histologie:
Histologisch ziet men acanthose, hyperkeratose, verlengde retelijsten, en hyperpigmentatie van de basale laag. Het aantal melanocyten is meestal normaal of licht verhoogd, naevuscellen ontbreken. In de oppervlakkige dermis een mild perivasculair lymfohistiocytair infiltraat en melanofagen in de papillaire dermis. Toename van het aantal haarfollikels. Vaak is er een toename van gladde spiercellen, in sommige gevallen zoveel dat de diagnose glad spiercel hamartoom (smooth muscle hamartoma) wordt gesteld. Histologisch is het een spectrum tussen naevus van Becker en een glad spiercel hamartoom.

Therapie:
Behandeling is niet nodig maar wordt soms gevraagd om cosmetische redenen. Bij (dreigende) mammahypoplasie kan spironolacton of Androcur als anti-androgene therapie worden voorgeschreven. Indien de borsten uitgegroeid zijn is plastisch chirurgische correctie met siliconen implantaten mogelijk. De hyperpigmentatie en de hypertrichose kan worden behandeld met laser of IPL (intense pulsed light). De hyperpigmentatie kan worden teruggebracht met de Erbium:YAG of Neodymium:YAG laser, maar de resultaten vallen tegen. Ook het ontharen is niet eenvoudig. Scheren en/of bleken van haren is ook een optie. Er worden gunstige resultaten beschreven van behandeling met een fractionele laser. Veel van die veelbelovende resultaten blijken case-reports te zijn, vaak gesponsord door fabrikanten van laserapparatuur. In de spaarzame goed opgezette onafhankelijke studies die er zijn blijkt het effect van de diverse laserbehandelingen teleurstellend. Laserbehandeling kan ook post-inflammatoire hyperpigmentatie veroorzaken. De laesie kan eventueel worden gecamoufleerd met camouflage cremes. Beschermen tegen de zon met sunscreens is nuttig, voorkomt donkere verkleuring.
mes Erbium:YAG laser.
mes Q-switched ruby laser (694 nm).
mes Alexandrite laser (755 nm).
mes Nd:YAG laser.
mes IPL (808-810 nm).
mes Ablative fractional laser.
R/ Sunscreens.
R/ Bleken van de haren met waterstofperoxide.
R/ Camouflage.


patientenfolder


Referenties
1. Becker SW. Concurrent melanosis and hypertrichosis in distribution of nevus unius lateris. Arch Derm Syphilol 1949;60:155-160.
2. Happle R, Koopman RJ. Becker nevus syndrome. Am J Med Genet 1997;68:357-361.
3. Urbanek RW, Johnson WC. Smooth muscle hamartoma associated with Becker's nevus. Arch Dermatol 1978;114(1):104-106.
4. Van Gerwen HJ, Koopman RJ, Steijlen PM, Happle R. Becker's naevus with localized lipoatrophy and ipsilateral breast hypoplasia. Br J Dermatol 1993;129(2):213.
5. Fehr B, Panizzon RG, Schnyder UW. Becker's naevus and malignant melanoma. Dermatologica 1991;182:77-80.
6. Grande Sarpa H, Harris R, Hansen CD, Callis Duffin KP, Florell SR, Hadley ML. Androgen receptor expression patterns in Becker's nevi: an immunohistochemical study. J Am Acad Dermatol 2008;59(5):834-838.
7. Trelles MA, Allones I, Moreno-Arias GA, Vélez M. Becker's naevus: a comparative study between erbium:YAG and Q-switched neodymium:YAG; clinical and histopathological findings. Br J Dermatol 2005;152:308-313.
8. Moreno-Arias GA, Ferrando J. Intense pulsed light for melanocytic lesions. Dermatol Surg 2001;27:397-400.
9. Glaich AS, Goldberg LH, Dai T, Kunishige JH, Friedman PM. Fractional resurfacing: a new therapeutic modality for Becker's nevus. Arch Dermatol 2007;143:1488-1490.
10. Kopera D, Hohenleutner U, Landthaler M. Quality-switched ruby laser treatment of solar lentigines and Becker's nevus: a histopathological and immunohistochemical study. Dermatology 1997;194(4):338-343.
11. Nelson JS, Applebaum J. Treatment of superficial cutaneous pigmented lesions by melanin-specific selective photothermolysis using the Q-switched ruby laser. Ann Plast Surg 1992;29(3):231-237.
12. Choi JE, Kim JW, Seo SH, Son SW, Ahn HH, Kye YC. Treatment of Becker's nevi with a long-pulse alexandrite laser. Dermatol Surg 2009;35(7):1105-1108.
13. Lapidoth M, Adatto M, Cohen S, Ben-Amitai D, Halachmi S. Hypertrichosis in Becker's nevus: effective low-fluence laser hair removal. Lasers Med Sci 2014;29(1):191-193.
14. Meesters AA, Wind BS, Kroon MW, Wolkerstorfer A, van der Veen JP, Nieuweboer-Krobotová L. Ablative fractional laser therapy as treatment for Becker nevus: a randomized controlled pilot study. J Am Acad Dermatol 2011;65(6):1173-1179.
15. Nanni CA, Alster TS. Treatment of a Becker's nevus using a 694-nm long-pulsed ruby laser. Dermatol Surg 1998;24(9):1032-1034.
16. Tse Y, Levine VJ, McClain SA, Ashinoff R. The removal of cutaneous pigmented lesions with the Q-switched ruby laser and the Q-switched neodymium: yttrium-aluminum-garnet laser. A comparative study. J Dermatol Surg Oncol 1994;20(12):795-800.


Auteur(s):
dr. Jan R. Mekkes. Dermatoloog, AMC, Amsterdam.

02-05-2014 (JRM) - www.huidziekten.nl W3C-html-4.01-valid



web counter