ORTHOSTATISCHE HYPOTENSIE home ICD10: I95.1

Orthostatische hypotensie is hypotensie bij opstaan/lopen door andere volumeverdeling. Kan soms gedeeltelijk verbeteren door elastische compressie, b.v. een klasse II panty.

Bij orthostatische hypotensie kan bij snel overeind komen de bloeddruk snel dalen, resulterend in een verminderde bloedtoevoer naar de hersenen met als gevolg duizeligheid of flauwvallen. Het komt vooral voor bij ouderen. Normaal wordt de snelle bloeddruk daling bij opstaan gecompenseerd door snellere hartactie en door autonome vasoconstrictie in de perifere vaten. Ouderen hebben vaak starre vaten (o.a. door aderverkalking) die zich niet zo snel meer kunnen aanpassen, en ook de pompfunctie van het hart kan minder zijn. Bij ouderen kan het ook een bijwerking zijn van bloeddrukmedicatie of een primair cardiale oorzaak, bijvoorbeeld decompensatio cordis t.g.v. een ritmestoornis of een klepaandoening. Overigens hebben vaak ook jongeren last van orthostatische hypotensie, dit is onschuldig en gaat vanzelf weer over. Orthostatische hypotensie kan ook optreden door aantasting van het autonome zenuwstelsel (ziekte van Parkinson, diabetes mellitus, amyloïdose, beschadiging ruggenmerg). Andere oorzaken zijn een laag bloedvolume (diuretica, uitdroging, braken, diarree, overmatig transpireren, diabetes mellitus, ziekte van Addison), of een bijwerking van (vaatverwijdende) geneesmiddelen (nitraten, calciumantagonisten, angiotensine-converterend-enzymremmers (ACE-remmers), angiotensine-II-antagonisten, alfablokkers, alcohol en antidepressiva). Orthostatische hypotensie kan ook worden uitgelokt oververhitting, lichamelijke inspanning, vermoeidheid, te veel eten.

Diagnostiek:
De anamnese volstaat. Het kan eventueel worden bevestigd door bloeddrukmetingen zitten en staand (na 1 minuut en na 5 minuten). Verder onderzoek gericht op het vinden van een oorzaak (er is niet altijd een oorzaak voor, vooral bij pubers niet).

Therapie:
Het belangrijkste advies is langzaam overeind komen. Verder het aanpakken van onderliggende oorzaken. Zorg voor voldoende vocht intake. Het aanmeten van elastische kousen of panties wordt in leerboeken genoemd bij orthostatische hypotensie maar dat is wel een vorm van symptoombestrijding die erg omslachtig is. Het continu dragen van elastische kousen kan lastig en vervelend zijn. Er bestaan geneesmiddelen die kunnen worden voorgeschreven bij orthostatische hypotensie (midodrine, fludrocortison) maar die kunnen ook weer bijwerkingen hebben.


Auteur(s):
dr. Jan R. Mekkes. Dermatoloog, AMC, Amsterdam.

16-04-2017 (JRM) - www.huidziekten.nl W3C-html-4.01-valid



web counter