PROGESTERON DERMATITIS home ICD10: geen

Progesterondermatitis
Progesterondermatitis is een zeldzame aandoening gekarakteriseerd door premenstruele exacerbaties van huid- en slijmvliesafwijkingen, zoals urticaria, erythema multiforme, atopisch eczeem of papulovesiculeuze erupties. Als oorzaak wordt een overgevoeligheid voor progesteron aangenomen; deze overgevoeligheid zou ontstaan kunnen zijn na toediening van exogeen progesteron in anticonceptiva of substitutietherapie, of door blootstelling aan endogeen progesteron na zwangerschap of menarche. Ook een kruisreactie met uitwendig gebruikte corticosteroïden is geopperd.
 
Oestrogeen-dermatitis
Oestrogeendermatitis wordt gekenmerkt door recidiverende exacerbaties van huidafwijkingen in de luteale fase. De kliniek komt overeen met die van de progesteron-dermatitis, echter met uitzondering van het erythema multiforme.
 
Diagnostiek van progesteron- en oestrogeendermatitis:
De diagnose wordt ondersteund door: 
- verhoogde luteale progesteronspiegels circulerende antistoffen tegen progesteron
- positieve (papuleuze) intradermale huidtesten met progesteron of oestrogeen die 24 uur persisteert 
 
De meeste progestagenen en oestrogenen zijn moeilijk oplosbaar in fysiologisch zout; toch wordt bij voorkeur gebruik gemaakt van een waterige oplossing omdat alcohol-wateroplossingen op zich een urticariële reactie kunnen veroorzaken met een vertraagde reactie na 18 uur en ook olieoplossingen een irritatiereactie kunnen geven. Belangrijk zijn de positieve controle met histamine en de negatieve controle met het oplosmiddel. Bij positieve reacties controles bij gezonde proefpersonen. positieve orale of intramusculaire provocatieproeven.
 
Therapie:
Oestrogeenbehandeling bij progesteron-dermatitis of progesteron-behandeling bij oestrogeen-dermatitis.
R/ OAC: Microgynon 50 (ethinylestradiol 50 mcg en levonorgestrol 125 mcg).
R/ Depo-Provera 150 (medroxyprogesteron), injectievloeistof 150 mg/ml; flacon 3,3 ml. 500 mg i.m. per week.
R/ Nolvadex (tamoxifen), 1-3 dd 10 mg gedurende 10-14 dagen, premenstrueel.
R/ Luteïniserend Hormoon Releasing Hormoon (LHRH)-analoga.
R/ oöphorectomie
R/ Danatrol (danazol) 2dd 200 mg 2 dagen voor tot 3 dagen na menses.
 
Soms verlichten orale corticosteroïden de klachten.


Referenties
1. Hogen Esch AJ, Jonkman MF, Coenraads PJ. Testbeleid bij cyclus-afhankelijke (muco)cutane afwijkingen. Ned Tijdsch Dermatol Venereol 2000;10:55-57.


Auteur(s):
dr. M.M.H. Meinardi. Dermatoloog, Maurits kliniek, Den Haag.

31-12-2006 (MMM) - www.huidziekten.nl W3C-html-4.01-valid



web counter